Δέσμευση κάρτας στην κράτηση εστιατορίου: πώς λειτουργεί η εγγύηση κατά των no-show

Τραπέζι οκτώ ατόμων, κρατημένο για τις 21:30 ένα Σάββατο του καλοκαιριού. Η κουζίνα έχει προετοιμαστεί, στο service έχει προστεθεί ένα άτομο, το τραπέζι με την καλύτερη θέα μένει στην άκρη. Η ώρα περνά, κανείς δεν εμφανίζεται, κανείς δεν σηκώνει το τηλέφωνο. Αυτό είναι το no-show: πελάτες που κάνουν κράτηση και δεν εμφανίζονται, χωρίς καν να ακυρώσουν. Τα κορυφαία εστιατόρια της χώρας έχουν βρει την απάντηση εδώ και καιρό: ζητούν την κάρτα του πελάτη ως εγγύηση κατά την κράτηση και δεν χρεώνουν τίποτα, εκτός αν το τραπέζι μείνει άδειο.

Η πρακτική όμως γεννά εύλογα ερωτήματα. Τι διαφορά έχει η δέσμευση κάρτας από την προκαταβολή; Είναι νόμιμη η χρέωση no-show στην Ελλάδα και μέχρι ποιο ποσό; Και πώς την παρουσιάζετε στους πελάτες σας χωρίς να τους τρομάξετε; Ο οδηγός αυτός απαντά σε όλα, βήμα προς βήμα.

Με λίγα λόγια:

• στη δέσμευση κάρτας ο πελάτης καταχωρεί τα στοιχεία της κάρτας του κατά την κράτηση· δεν χρεώνεται τίποτα, εκτός αν δεν εμφανιστεί ή ακυρώσει εκπρόθεσμα·
• η προκαταβολή είναι διαφορετικός μηχανισμός: πραγματική πληρωμή που εισπράττεται αμέσως και συμψηφίζεται με τον λογαριασμό·
• δεν υπάρχει ελληνική δικαστική απόφαση ειδικά για χρεώσεις no-show σε εστιατόρια· ισχύουν οι γενικοί κανόνες: αναλογικό ποσό και καθαρή ενημέρωση πριν από την κράτηση·
• τα επαληθευμένα ποσά στο ελληνικό fine dining κυμαίνονται από 50 € έως 240 € ανά άτομο·
• η δέσμευση κάρτας αποδίδει περισσότερο σε μεγάλες παρέες, σε βραδιές αιχμής και σε τουριστικούς προορισμούς όπως η Σαντορίνη και η Μύκονος.

Τι είναι η δέσμευση κάρτας και πώς λειτουργεί;

Η δέσμευση κάρτας, γνωστή και ως προέγκριση (στα αγγλικά pre-authorization ή credit card hold), σημαίνει ότι ο πελάτης καταχωρεί τα στοιχεία της κάρτας του τη στιγμή που κλείνει το τραπέζι. Τέσσερα πράγματα αξίζει να καταλάβετε:

• τα στοιχεία της κάρτας καταχωρούνται στο ασφαλές περιβάλλον του παρόχου πληρωμών· το εστιατόριο δεν τα βλέπει και δεν τα αποθηκεύει ποτέ·
• το σύστημα επαληθεύει την κάρτα και, ανάλογα με τη ρύθμιση, δεσμεύει προσωρινά το ποσό της εγγύησης: ο πελάτης το βλέπει «δεσμευμένο» στο τραπεζικό του app και μειώνεται προσωρινά το διαθέσιμο όριό του, αλλά χρήματα δεν μεταφέρονται πουθενά·
• αν ο πελάτης εμφανιστεί ή ακυρώσει μέσα στην προθεσμία που έχετε ορίσει, η δέσμευση απελευθερώνεται και δεν κινείται ούτε ένα ευρώ·
• μόνο σε περίπτωση no-show ή εκπρόθεσμης ακύρωσης χρεώνεται το ποσό που είχατε ανακοινώσει εξαρχής.

Ο μηχανισμός είναι ακριβώς ο ίδιος που χρησιμοποιούν εδώ και δεκαετίες τα ξενοδοχεία και οι εταιρείες ενοικίασης αυτοκινήτων, γι' αυτό και οι περισσότεροι πελάτες τον αναγνωρίζουν αμέσως. Και γι' αυτό ταιριάζει τόσο καλά στην κράτηση τραπεζιού: στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων ο πελάτης εμφανίζεται, τίποτα δεν χρεώνεται και κανείς δεν χρειάστηκε να πληρώσει προκαταβολικά. Με ένα σύστημα κρατήσεων με ενσωματωμένη προστασία anti no-show, ολόκληρη η αλυσίδα τρέχει αυτόματα: επαλήθευση της κάρτας κατά την κράτηση, απελευθέρωση μετά το service και χρέωση μόνο αν ο πελάτης δεν εμφανιστεί χωρίς να ακυρώσει.

Δέσμευση κάρτας, χρέωση no-show και προκαταβολή: τρεις διαφορετικοί μηχανισμοί

Στην ελληνική αρθρογραφία οι όροι μπερδεύονται συχνά: «εγγύηση κράτησης» άλλοτε σημαίνει δέσμευση κάρτας και άλλοτε προπληρωμή. Για τον πελάτη όμως η διαφορά είναι τεράστια:

Η δέσμευση επιβαρύνει προσωρινά το όριο της κάρτας μέχρι να απελευθερωθεί, αλλά δεν μεταφέρει χρήματα. Η προκαταβολή είναι κανονική πληρωμή, με ό,τι αυτό συνεπάγεται λογιστικά· οι κανόνες της προκαταβολής στις κρατήσεις εστιατορίου είναι ένα κεφάλαιο από μόνοι τους. Διαλέξτε λοιπόν συνειδητά τον μηχανισμό και ονομάστε τον με το σωστό όνομα στους όρους κράτησής σας· όπως θα δείτε παρακάτω, η ονομασία έχει και νομική σημασία.

Είναι νόμιμη η χρέωση no-show στην Ελλάδα;

Ας είμαστε ειλικρινείς: δεν υπάρχει, από όσο γνωρίζουμε, δημοσιευμένη ελληνική δικαστική απόφαση, σύσταση του Συνηγόρου του Καταναλωτή ή διοικητική οδηγία ειδικά για τις χρεώσεις no-show στα εστιατόρια. Η πρακτική στηρίζεται στους γενικούς κανόνες του Αστικού Κώδικα και του δικαίου του καταναλωτή, και αυτοί δίνουν αρκετά καθαρές κατευθύνσεις:

• Η χρέωση no-show λειτουργεί νομικά σαν ποινική ρήτρα (ΑΚ 404): ένα προσυμφωνημένο ποσό για την περίπτωση που ο πελάτης δεν τηρήσει την κράτηση.
• Το ποσό πρέπει να είναι αναλογικό. Αν η ποινή είναι δυσανάλογα μεγάλη, το δικαστήριο τη μειώνει ύστερα από αίτηση του οφειλέτη και κάθε αντίθετη συμφωνία είναι άκυρη (ΑΚ 409).
• Το δίκαιο του καταναλωτή βάζει δεύτερη δικλείδα: όρος που επιβάλλει στον καταναλωτή υπέρμετρη οικονομική επιβάρυνση σε περίπτωση μη εκπλήρωσης θεωρείται καταχρηστικός και άκυρος (άρθρο 2 του ν. 2251/1994, παρ. 7 περ. λ').
• Δεν υπάρχει «δικαίωμα υπαναχώρησης» που να αδειάζει το τραπέζι σας: η 14ήμερη υπαναχώρηση των εξ αποστάσεως συμβάσεων δεν εφαρμόζεται σε υπηρεσίες εστίασης με συγκεκριμένη ημερομηνία εκτέλεσης (άρθρο 3ιβ του ν. 2251/1994).
• Προσοχή στη λέξη «αρραβώνας». Αν το ποσό που εισπράξατε χαρακτηριστεί αρραβώνας και την κράτηση την ακυρώσετε εσείς, οφείλετε να το επιστρέψετε διπλάσιο (ΑΚ 403). Στους όρους σας μιλήστε για «εγγύηση κράτησης», «χρέωση μη εμφάνισης» ή «προκαταβολή», ποτέ για αρραβώνα.

Στην πράξη, η ασφαλής συνταγή έχει πέντε βήματα:

1. Δείξτε τους όρους μέσα στη ροή της κράτησης, όχι εκ των υστέρων με email. Ο πελάτης πρέπει να ξέρει τους κανόνες τη στιγμή που κλείνει το τραπέζι.
2. Αναφέρετε το ακριβές ποσό που θα χρεωθεί αν το τραπέζι μείνει άδειο.
3. Ορίστε σαφή προθεσμία δωρεάν ακύρωσης και κάντε την ακύρωση εύκολη: σύνδεσμος ακύρωσης σε κάθε μήνυμα.
4. Κρατήστε αποδείξεις: η σελίδα κράτησης με τους όρους και το επιβεβαιωτικό μήνυμα που τους επαναλαμβάνει είναι η άμυνά σας αν η χρέωση αμφισβητηθεί.
5. Μη χρεώνετε ποτέ περισσότερα από όσα ανακοινώσατε, ούτε σε άλλες περιπτώσεις από αυτές που περιγράψατε.

Τι γίνεται με τον ΦΠΑ σε μια χρέωση no-show;

Υπάρχει και μια λιγότερο γνωστή λεπτομέρεια. Το Δικαστήριο της ΕΕ έχει κρίνει, στην υπόθεση C-277/05 για τις προκαταβολές ξενοδοχείων, ότι το ποσό που παρακρατείται όταν ο πελάτης ακυρώνει αποτελεί κατ' αποκοπή αποζημίωση και όχι αντάλλαγμα υπηρεσίας, άρα δεν υπόκειται σε ΦΠΑ (το πλήρες κείμενο της απόφασης στα ελληνικά). Ωστόσο καμία ελληνική εγκύκλιος δεν έχει εφαρμόσει ρητά τη νομολογία αυτή στις χρεώσεις no-show της εστίασης. Μην αυτοσχεδιάσετε λοιπόν στη λογιστική μεταχείριση: περάστε το μοντέλο σας από τον λογιστή σας πριν χρεώσετε το πρώτο no-show.

Ποια ποσά ζητούν ήδη τα ελληνικά εστιατόρια;

Η δέσμευση κάρτας δεν είναι θεωρία στην Ελλάδα, είναι η καθημερινότητα της κορυφής της αγοράς. Τα παρακάτω ποσά προέρχονται από τις ίδιες τις σελίδες κρατήσεων των εστιατορίων (τιμές που επαληθεύτηκαν τον Σεπτέμβριο του 2026):

• Σπονδή (1 αστέρι Michelin, Αθήνα): εγγύηση κάρτας μέσω Stripe στη ροή κράτησης του i-host· χρέωση 70 € ανά άτομο σε no-show ή ακύρωση σε λιγότερο από 24 ώρες. Τίποτα δεν χρεώνεται κατά την κράτηση.
• Hytra (1 αστέρι Michelin, Αθήνα): προκαταβολή 50 € ανά άτομο που λειτουργεί ως ελάχιστη κατανάλωση· επιστρέφεται με ακύρωση τουλάχιστον 48 ώρες πριν, παρακρατείται σε no-show.
• Lycabettus (Οία, Σαντορίνη): 100 € ανά άτομο, μη επιστρέψιμα σε ακύρωση κάτω των 48 ωρών ή μη εμφάνιση· τα ειδικά μενού προπληρώνονται εξολοκλήρου.
• Delta (2 αστέρια Michelin, Αθήνα): προκαταβολή 100 € ανά κράτηση που συμψηφίζεται με τον λογαριασμό, αλλά χρέωση 240 € ανά άτομο σε no-show ή αυθημερόν ακύρωση.

Η πρακτική έχει αρχίσει να κατεβαίνει και πιο κάτω από το fine dining: ρεπορτάζ του Oneman κατέγραψε πολιτικές χρέωσης σε γνωστά αθηναϊκά εστιατόρια, όπως χρέωση 40 € για εκπρόθεσμη ακύρωση και προπληρωμή 60 € ανά άτομο για μεγάλες παρέες.

Δύο χρήσιμες παρατηρήσεις. Πρώτον, εθνικά στατιστικά στοιχεία για τη συχνότητα των no-show στην ελληνική εστίαση δεν υπάρχουν· ό,τι ξέρουμε προέρχεται από τις δημόσιες πολιτικές των ίδιων των εστιατορίων και από τον Τύπο. Δεύτερον, τα ποσά αυτά αφορούν εστιατόρια με μέσο λογαριασμό τριψήφιο ανά άτομο. Για μια ταβέρνα ή ένα μπιστρό, το αναλογικό ποσό είναι πολύ χαμηλότερο: η τιμή ενός κυρίως πιάτου ανά άτομο είναι ένας λογικός μπούσουλας.

Θα τρομάξει η δέσμευση κάρτας τους πελάτες σας;

Είναι η πιο συχνή ένσταση κάθε εστιάτορα, και το μεγαλύτερο μέρος της λύνεται με τη διατύπωση:

• Εξηγήστε το γιατί. Μία πρόταση του τύπου «Επιβεβαιώνουμε την κράτηση με τα στοιχεία της κάρτας σας. Δεν χρεώνεστε τίποτα εφόσον έρθετε ή ακυρώσετε έως [προθεσμία]» διώχνει σχεδόν όλον τον δισταγμό.
• Ξεκινήστε από το δωρεάν. Το μήνυμα δεν είναι «θα χρεωθείτε», είναι «ακυρώστε εγκαίρως και δεν συμβαίνει απολύτως τίποτα».
• Να είστε συνεπείς. Ίδιο ποσό και ίδια προθεσμία στη ροή κράτησης, στην επιβεβαίωση και στην υπενθύμιση.
• Κάντε την ακύρωση πανεύκολη. Ένας σύνδεσμος ακύρωσης σε κάθε μήνυμα μετατρέπει τις σιωπηλές απουσίες σε έγκαιρες ακυρώσεις, και αυτό ακριβώς θέλετε: το τραπέζι που ελευθερώνεται εγκαίρως προλαβαίνει να ξαναπουληθεί.
• Μη ζητάτε συγγνώμη. Μια καθαρή, συνεπής πολιτική δείχνει εστιατόριο που παίρνει τις κρατήσεις στα σοβαρά. Ο πελάτης που σκοπεύει να έρθει, δηλαδή σχεδόν όλοι, δεν έχει τίποτα να χάσει.

Κάποιες κρατήσεις «για σιγουριά» δεν θα γίνουν ποτέ, και αυτός είναι ακριβώς ο σκοπός. Τα εστιατόρια που δημοσιεύουν τους όρους τους καθαρά, από τη Σπονδή μέχρι το Lycabettus, συνεχίζουν να γεμίζουν· ο Τύπος που καλύπτει το φαινόμενο σημειώνει ότι η συζήτηση έχει ωριμάσει και στην Ελλάδα και οι πελάτες καταλαβαίνουν όλο και περισσότερο το πρόβλημα που προκαλεί ένα άδειο τραπέζι.

Πότε αξίζει η δέσμευση κάρτας και πότε είναι περιττή;

Η δέσμευση κάρτας είναι εργαλείο, όχι προεπιλογή. Κάθε επιπλέον βήμα στη ροή κράτησης κοστίζει μερικές γνήσιες κρατήσεις, οπότε στοχεύστε εκεί όπου προστατεύει πραγματικά.

Ενεργοποιήστε την όταν το ρίσκο είναι μεγάλο:

• παρέες από έξι άτομα και πάνω, όπου μία απουσία γκρεμίζει το έσοδο ολόκληρης της βραδιάς·
• Παρασκευοσάββατα και βραδιές που γυρίζετε κόσμο από την πόρτα·
• γιορτινές ημερομηνίες που δεν ξαναπουλιούνται: ρεβεγιόν, Τσικνοπέμπτη, του Αγίου Βαλεντίνου·
• σταθερά μενού με προπαραγγελία πρώτων υλών, όπου συχνά δικαιολογείται και κανονική προκαταβολή·
• μικρές σάλες, όπου κάθε τραπέζι μετράει διπλά.

Αφήστε την όταν η τριβή κοστίζει περισσότερο από όσο προστατεύει:

• μεσημεριανά και δίτραπεζα καθημερινής, όπου μια απλή υπενθύμιση αρκεί σχεδόν πάντα·
• σταθερούς πελάτες, που αξίζουν εμπιστοσύνη και όχι φόρμα κάρτας·
• νεοάνοιχτο μαγαζί, όπου κάθε κερδισμένη κράτηση αξίζει περισσότερο από ένα αποφευγμένο no-show.

Το τουριστικό αγκάθι: Σαντορίνη, Μύκονος και οι διεθνείς πελάτες

Αν το εστιατόριό σας βρίσκεται σε τουριστικό προορισμό, η δέσμευση κάρτας δεν είναι απλώς χρήσιμη, είναι σχεδόν αυτονόητη. Η Ελλάδα υποδέχθηκε 37,98 εκατομμύρια διεθνείς επισκέπτες το 2025, και ο τουρίστας που κλείνει τραπέζι για το ηλιοβασίλεμα στην Οία το κάνει εβδομάδες νωρίτερα, συχνά σε τρία διαφορετικά εστιατόρια «για να είναι σίγουρος». Αν αλλάξει νησί ή διάθεση, δεν θα σκεφτεί καν να ακυρώσει: δεν θα ξαναπεράσει ποτέ από την πόρτα σας. Ταυτόχρονα, ο ίδιος πελάτης είναι απόλυτα εξοικειωμένος με τις εγγυήσεις κάρτας από τα ξενοδοχεία και τις διεθνείς πλατφόρμες κρατήσεων· δεν θα εκπλαγεί καθόλου όταν του τη ζητήσετε. Δεν είναι τυχαίο ότι στη Σαντορίνη οι μη επιστρέψιμες εγγυήσεις των 100 € ανά άτομο είναι δημοσιευμένη, στάνταρ πρακτική.

Δέσμευση κάρτας με τη ViteUneTable

Τεχνικά δεν χρειάζεται να στήσετε τίποτα μόνοι σας· αυτή είναι δουλειά του συστήματος κρατήσεων και του παρόχου πληρωμών. Και για να είμαστε ειλικρινείς, η δέσμευση κάρτας δεν είναι αποκλειστικότητα κανενός: το εγχώριο i-host, πάνω στο οποίο τρέχουν οι κρατήσεις των περισσότερων βραβευμένων εστιατορίων της χώρας, την προσφέρει εδώ και χρόνια. Οι τιμές του όμως δεν είναι δημόσιες· θα χρειαστεί επικοινωνία και προσφορά.

Στη ViteUneTable η δέσμευση κάρτας περιλαμβάνεται στο Pack Standard + Anti No-Show (49 € χωρίς ΦΠΑ/μήνα), πάντα με 0% προμήθεια και χωρίς δέσμευση συμβολαίου:

• ενεργοποιείτε την προστασία anti no-show σε λίγα λεπτά και ορίζετε εσείς το ποσό ανά άτομο·
• επιλέγετε πού θα ζητείται η εγγύηση: μόνο σε μεγάλες παρέες, σε συγκεκριμένες βραδιές ή σε όλες τις κρατήσεις·
• ο πελάτης βλέπει το ποσό και τους όρους μέσα στη ροή κράτησης και στο επιβεβαιωτικό μήνυμα, οπότε η υποχρέωση προηγούμενης ενημέρωσης καλύπτεται αυτόματα·
• όταν ο πελάτης εμφανιστεί ή ακυρώσει εγκαίρως, δεν χρεώνεται τίποτα· σε no-show, αποφασίζετε εσείς αν θα γίνει η χρέωση, κατά περίπτωση·
• αν θέλετε να ξεκινήσετε πιο απλά, η δωρεάν έκδοση λειτουργεί χωρίς χρονικό όριο με online κρατήσεις και επιβεβαιώσεις, χωρίς όμως δέσμευση κάρτας.

Υπολογίστε τι σας κοστίζει τον μήνα ένα άδειο οκτατράπεζο του Σαββάτου. Τις περισσότερες φορές η προστασία αποσβένεται πριν καν γίνει η πρώτη χρέωση: αρκεί που η εγγύηση κάνει τους πελάτες να ακυρώνουν εγκαίρως αντί να εξαφανίζονται.

Συχνές ερωτήσεις

Για πόσο καιρό μένει δεσμευμένο το ποσό στην κάρτα του πελάτη;

Εξαρτάται από την εκδότρια τράπεζα και τον τύπο της κάρτας, αλλά η δέσμευση είναι πάντα προσωρινή. Καλή πρακτική είναι η εγγύηση να ζητείται κοντά στην ημερομηνία της κράτησης και να απελευθερώνεται αμέσως μετά το service, ώστε το όριο του πελάτη να ελευθερώνεται το συντομότερο. Ένα σωστό σύστημα κρατήσεων το κάνει αυτόματα.

Μπορεί ο πελάτης να αμφισβητήσει τη χρέωση no-show στην τράπεζά του;

Ναι, κάθε κάτοχος κάρτας έχει δικαίωμα αμφισβήτησης. Η άμυνά σας είναι η απόδειξη της προηγούμενης ενημέρωσης: οι όροι στη ροή κράτησης, το ανακοινωμένο ποσό και το επιβεβαιωτικό μήνυμα που τα επαναλαμβάνει. Όταν η χρέωση ταυτίζεται ακριβώς με ό,τι είχε ανακοινωθεί, η θέση σας είναι ισχυρή.

Πόσο πρέπει να είναι η χρέωση no-show;

Επίσημη κλίμακα δεν υπάρχει, αλλά το ποσό πρέπει να είναι αναλογικό προς την πραγματική ζημία: ο Αστικός Κώδικας προβλέπει δικαστική μείωση της υπέρμετρης ποινής και το δίκαιο του καταναλωτή ακυρώνει τις υπερβολικές χρεώσεις ως καταχρηστικές. Το ελληνικό fine dining χρεώνει δημόσια 50 € έως 240 € ανά άτομο· για ένα καθημερινό εστιατόριο, η τιμή ενός κυρίως πιάτου ανά άτομο είναι ένας λογικός κανόνας.

Δέσμευση κάρτας ή προκαταβολή: ποια να διαλέξετε;

Για βραδιές με σταθερό μενού, όπως ρεβεγιόν ή μενού degustation, η κανονική προκαταβολή είναι συχνά πιο δικαιολογημένη: οι πρώτες ύλες παραγγέλνονται εκ των προτέρων και το τραπέζι δεν ξαναπουλιέται. Για τις υπόλοιπες κρατήσεις αρκεί η δέσμευση κάρτας, που δεν ζητά χρήματα από κανέναν εκ των προτέρων. Πολλά εστιατόρια συνδυάζουν τα δύο: εγγύηση έως ένα μέγεθος παρέας, προκαταβολή για μεγαλύτερες.

Χρειάζεται το εστιατόριο ειδική άδεια για να ζητά δέσμευση κάρτας;

Όχι. Η καταχώρηση και η χρέωση της κάρτας γίνονται μέσω αδειοδοτημένου παρόχου πληρωμών (όπως το Stripe που χρησιμοποιούν ήδη ελληνικά εστιατόρια), ενώ το ίδιο το σύστημα κρατήσεων δεν χρειάζεται καμία φορολογική πιστοποίηση: τα παραστατικά συνεχίζουν να εκδίδονται από την ταμειακή σας μηχανή ή τον πάροχό σας, όπως πάντα. Αυτό που χρειάζεται είναι σαφείς όροι κράτησης και συνεπής εφαρμογή τους.

Χάνει κρατήσεις ένα εστιατόριο που ζητά εγγύηση κάρτας;

Κάποιες πρόχειρες κρατήσεις «για σιγουριά» κόβονται, και αυτός είναι ο σκοπός. Τα δημοσιευμένα ελληνικά παραδείγματα δείχνουν ότι οι πελάτες που σκοπεύουν πραγματικά να έρθουν αποδέχονται την εγγύηση, αρκεί η δωρεάν ακύρωση να είναι εύκολη και το μήνυμα ευγενικό. Αν δείτε πραγματική πτώση, περιορίστε την εγγύηση στις ώρες και στα μεγέθη παρέας που πονάνε, αντί να την εγκαταλείψετε συνολικά.